Đến nội dung
Lớp online toàn quốc · Học lại miễn phí 1 lần · Ghi hình xem lại 6 tháng

Kịch bản livestream bán hàng TikTok cho shop mới

Lê Hoàng Nam · Giảng viên Bán hàng đa kênh & TikTok Shop ·

Kịch bản livestream bán hàng TikTok với tụi mình không phải bản văn để đọc thuộc. Nó giống lịch chạy tàu hơn: tới ga nào thì làm việc đó, xong rồi đi tiếp. Shop mới chưa từng lên hình vẫn dùng được cách này. Điều kiện duy nhất là chia phiên live theo chặng thời gian, đừng chia theo từng sản phẩm.

Bên mình ngồi xem lại hàng trăm phiên live của học viên. Phần lớn thời gian chết không nằm ở sản phẩm. Nó nằm ở chỗ người dẫn nói liên tục, mà cả phòng không ai biết mình đang ở khúc nào của buổi live.

Chuyện một phiên 40 phút mất người xem trong ba phút đầu

Có lần một chị bán túi vải quay thử 40 phút. Vừa bật máy là chị đọc giá ngay từ giây thứ mười. Người xem tụt từ khoảng sáu mươi xuống còn hơn chục người chỉ sau ba phút. Chị đoán do camera mờ hoặc góc quay xấu. Tụi mình xem lại thì thấy nguyên nhân khác hẳn: chị chưa cho người mới vào kịp một lý do để nán lại.

Kiểu hỏng nhịp này lặp rất nhiều. Người dẫn nói đều đều từ đầu tới cuối, không có chỗ lên giọng, không có chỗ dừng chờ bình luận. Rồi cả phiên không có mốc nào khiến người xem phải quyết định mua ngay. Ba thứ đó cộng lại đủ để một phiên có sản phẩm tốt vẫn ế.

Khi hướng dẫn học viên sửa, việc đầu tiên bao giờ cũng là tách phiên live thành các chặng có nhiệm vụ riêng. Nắm được khung rồi thì câu chữ tự nhiên hơn hẳn. Cách này nhẹ đầu hơn nhiều so với cắm mặt đọc từng câu đã viết sẵn.

Bốn chặng trong 90 phút và việc của mỗi chặng

Phiên live đầy đủ cho người mới thường kéo dài khoảng 90 phút. Khoảng 15 phút đầu quyết định thuật toán có đề xuất phiên của anh chị cho người ngoài hay không. Khoảng 30 phút giữa là chỗ ra tiền. Hai mươi phút cuối dùng để chốt nốt phần do dự và hẹn lượt sau.

Cách chia phổ biến của người mới là chia theo sản phẩm, kiểu 10 phút cho mặt hàng A rồi 10 phút cho mặt hàng B. Cách này dễ đứt nhịp, vì mỗi sản phẩm lại phải làm lại y nguyên một chu kỳ bán. Người xem nghe nhàm, người dẫn thì hụt hơi.

Bên mình chia theo chặng thời gian. Chặng một từ đầu đến phút 15 chỉ để giữ chân, chưa bán gì. Chặng hai từ phút 15 đến 40 dùng để tạo nhu cầu bằng tình huống sử dụng. Chặng ba từ phút 40 đến 70 là chỗ chốt đơn theo từng cụm. Chặng bốn, từ phút 70 đến 90, xử lý nốt phần do dự và hẹn lượt sau.

Khung giờ vàng ở đây hiểu đơn giản là khoảng thời gian người xem sẵn sàng ở lại lâu nhất và dễ bấm mua nhất. Với phần lớn shop mới, đó là 15 phút đầu để giữ người, và hai khung 40–55 với 55–70 để chốt. Chặng bốn thường ít đơn hơn, nhưng lại quan trọng cho phiên sau.

Việc của người dẫn và người hỗ trợ tách bạch ra sao

Nhiều shop mới chỉ có một người làm hết. Tụi mình khuyên tách vai ngay từ phiên đầu, dù người hỗ trợ chỉ là một bạn đứng sau bấm điện thoại. Người dẫn lo nói và demo. Người hỗ trợ lo ghim bình luận, đẩy câu hỏi lên, và nhập giá khi cần. Hai vai chen vào nhau là loãng nhịp ngay.

Ở chặng một, người dẫn hỏi một câu về nỗi đau của người xem rồi đọc tên người mới vào. Người hỗ trợ chào tên và ghim một bình luận mở màn, để người vào sau thấy ngay phiên đang nói về cái gì. Sang chặng hai, người dẫn kể tình huống dùng và demo thấy kết quả trong khoảng hai mươi giây. Người hỗ trợ trả lời giá và đẩy lại câu hỏi hay cho người dẫn. Đến chặng ba, người dẫn nhắc lợi ích, giá, quà, số lượng còn, mốc kết thúc. Người hỗ trợ đếm ngược và thông báo số slot còn lại. Chặng cuối, người dẫn giải đáp hai đến ba câu còn lăn tăn, người hỗ trợ ghi lại câu hỏi lặp để phiên sau xử lý trước.

Mười lăm phút đầu quyết định phiên live có được đề xuất hay không

Thuật toán TikTok xếp hạng phiên live dựa trên mức giữ chân, tức là người ta ở lại bao lâu. Ba phút đầu mà tỷ lệ ở lại thấp thì phiên khó được đẩy cho người ngoài xem. Vậy nên mười lăm phút đầu không phải chỗ chốt đơn. Đó là chỗ trả lời câu hỏi ngầm trong đầu người xem: ở lại đây có gì hay.

Cách mở hiệu quả là đặt một câu hỏi về nỗi đau, thay vì câu chào hỏi chung chung. Chị bán túi vải có thể mở bằng câu hỏi kiểu có ai đang bị túi cũ bung dây quai giữa đường không. Câu hỏi tạo ra một khoảng trống nhỏ để người xem muốn trả lời. Sau đó chị nhắc khung giờ của sản phẩm chính, ví dụ mười lăm phút nữa sẽ lên mẫu tote bản da. Nhắc khung giờ là tạo lý do ở lại, không phải để bán ngay.

Một việc rẻ tiền mà hiệu quả là xin tên người mới vào rồi đọc lên. Người được gọi tên thường nán lại thêm hai ba chục giây, mà đó lại là tín hiệu tốt cho thuật toán. Anh chị đừng coi nhẹ chuyện này, vì phần lớn shop mới bỏ qua đúng ở đoạn này.

Sai lầm hay gặp là dồn hết sản phẩm hot vào năm phút đầu. Hết hàng hot rồi thì cả phiên còn bảy mươi phút mà không còn gì để kéo người. Cách xử lý rất đơn giản: chỉ nói tên sản phẩm hot, không mở bán. Cất nó cho chặng ba. Nếu anh chị đang cân nhắc có nên lên sóng ngay khi shop còn quá mới, bên mình có ghi lại vài lưu ý ở phần điều kiện để lên live trên TikTok cho shop vừa mở.

Tạo nhu cầu bằng tình huống thay vì đọc thông số

Người mới hay đọc thông số kiểu dung tích 15 lít, khóa kéo loại tốt, chống nước chuẩn IPX4. Ai làm nghề lâu cũng biết người xem mua vì bối cảnh chứ không vì chỉ số. Chặng hai là lúc chuyển chỉ số thành tình huống.

Bên mình hay dùng công thức bốn nhịp cho mỗi sản phẩm. Ai dùng, gặp chuyện gì, sản phẩm giải quyết thế nào, và giá so với cách xử lý khác. Ví dụ với túi vải đi mưa: người dùng là dân văn phòng đi xe buýt hoặc chạy xe máy. Chuyện gặp phải là mưa đột ngột làm túi ướt và hồ sơ rách. Cách giải quyết là lớp vải phủ chống nước, nước đọng trên mặt túi chứ không thấm vào trong. Còn giá thì so với việc thay một chiếc túi mới cũng tốn vài trăm nghìn, chiếc này chưa tới hai trăm rưỡi.

Đoạn so sánh giá với cách xử lý khác là chỗ tạo cảm giác đáng tiền, chứ không phải chỗ hô giảm giá. Nhiều shop mới bỏ qua đoạn này rồi thắc mắc sao người xem cứ hỏi giá xong biến mất.

Demo phải ngắn và nhìn thấy kết quả

Demo cần cho người xem thấy kết quả trong khoảng hai mươi giây. Đổ nước lên mặt túi rồi lau xuống cho thấy khô. Nếu một thao tác cần nhiều bước, anh chị cắt thành hai lần demo ngắn và đan vào hai cụm chốt khác nhau. Demo dài là cơ hội để người ta ngứa tay lướt đi.

Người hỗ trợ chặng này chỉ nên làm đúng ba việc: ghim bình luận, trả lời giá, đẩy câu hỏi hay lên cho người dẫn. Đừng để người hỗ trợ chen vào giới thiệu sản phẩm.

Ba cụm chốt đơn trong ba mươi phút giữa phiên

Chặng ba dài ba mươi phút, tụi mình chia thành ba cụm mười phút, mỗi cụm là một sản phẩm hoặc một combo. Cấu trúc mỗi cụm giống nhau để người dẫn chỉ cần đổi nội dung chứ không phải đổi nhịp. Nhắc lại lợi ích chính trong một câu. Rồi giá và quà tặng, quà ở đây là quà thật, một món nhỏ như miếng dán bảo hành hoặc túi đựng phụ. Sau đó đếm số lượng còn, kiểu mình có ba mươi slot giá này, hết là không nhận thêm. Cuối cùng nêu mốc thời gian kết thúc của cụm.

Có shop mới hỏi tụi mình có nên hạ giá liên tục trong một phiên để giữ nhiệt không. Câu trả lời là không. Mỗi cụm chỉ nên có một lý do mua. Nếu hai cụm cùng hạ giá thì người xem sẽ ngồi đợi cụm sau rẻ hơn, và đó là lý do nhiều phiên chốt được vài đơn ở đầu rồi im bặt về sau.

Bình luận im lặng là chuyện rất hay gặp, nhất là với shop mới chưa có người quen. Đừng hỏi kiểu có ai mua không. Hãy hỏi lựa chọn, ví dụ team túi đen hay túi kem, hoặc anh chị muốn xem giỏ có khoá trước hay giỏ không khoá trước. Câu hỏi chọn A hay B dễ trả lời hơn câu hỏi có hoặc không rất nhiều, vì nó bắt người xem phải cân nhắc.

Một việc tưởng nhỏ mà tạo khác biệt lớn là ghi lại mốc phút nào bán chạy nhất mỗi phiên. Có học viên của bên mình nhận ra cụm phút 40 đến 50 lúc nào cũng nhận nhiều đơn hơn cụm 50 đến 60. Lần sau chị dồn sản phẩm chủ lực vào cụm 40 đến 50 luôn, doanh thu tăng thấy rõ. Loại dữ liệu này không sổ nào dạy bằng chính phiên live của anh chị.

Nhân nói về con số, anh chị vừa mở shop cần nắm phí sàn TikTok Shop trước khi đặt giá bán, kẻo lãi mỏng không đủ bù vận hành. Bên mình từng gặp shop chốt cả trăm đơn trong một phiên mà vẫn lỗ, vì không trừ phí và không tính hoàn hàng.

Dựng kịch bản từng phút cho một phiên của shop mới

Đây là ví dụ đội ngũ mình dựng cho một shop phụ kiện, giả định có ba sản phẩm: túi vải, móc khóa da và ví da mini. Người dẫn chưa từng lên hình, người hỗ trợ là một bạn đứng sau ghim bình luận.

Đoạn chặng hai phút 20 đến 22, lúc chuyển sang móc khóa da, người dẫn nói đại ý: trong phòng có ai đang dùng móc khóa nhựa vừa bị gãy không, móc nhựa rẻ nhưng khi đứt là chìa rơi cả chùm, tìm đỏ mắt. Rồi chị giơ móc da bản hai lớp, treo thử cả chùm năm chìa và lắc cho thấy không rơi. Cả đoạn chỉ mất hơn hai mươi giây nhưng kết quả nhìn thấy được ngay.

Đoạn chặng ba phút 43 đến 45, mở cụm túi vải, chị nói: túi vải mình quay từ đầu phiên á, giờ mới lên bán, hai mươi lăm slot giá 219 nghìn, tặng kèm một miếng dán chống nước, đến phút 55 mình chốt cụm, bạn nào lăn tăn gõ giá vào comment mình ghim ngay. Chỉ cần bốn thông tin: giá, quà, số lượng, mốc thời gian.

Về kết quả thực tế, shop mới thường đạt trung bình vài người xem cùng lúc trong phiên đầu, chốt được vài đơn. Không phải vì sản phẩm kém, mà vì kênh chưa có lịch sử và người xem chưa tin. Anh chị đừng lấy phiên đầu ra để phán xét sản phẩm. Hãy lấy nó ra để đọc xem kịch bản sai chỗ nào.

Đọc số để biết kịch bản sai ở đâu

Người xem tụt ngay phút một đến ba nghĩa là chặng một chưa cho lý do ở lại, cần sửa lại câu mở. Người xem giữ đều nhưng không ai bình luận nghĩa là chưa có câu hỏi dễ trả lời, cần thêm câu hỏi A hoặc B. Bình luận chỉ toàn hỏi giá là dấu hiệu chặng hai chưa tạo nhu cầu, người dẫn đang nhảy sang báo giá quá sớm. Còn nếu có đơn ở cụm đầu rồi đứng hẳn, thường là do hết lý do mua ở cụm sau.

Điều chỉnh cho phiên thứ hai không cần viết lại toàn bộ kịch bản. Tụi mình thường chỉ sửa ba chỗ: câu mở đầu, vị trí cụm chốt mạnh nhất, và một câu hỏi tương tác mới. Giữ nguyên phần khung còn lại.

Đổi nhịp giữa các khung giờ và chuyển hướng khi phiên đang chạy

Ở Việt Nam, khung 20h đến 22h thường đông người xem nhất, phù hợp shop bán cho đại chúng. Khung 12h đến 13h hợp nhóm văn phòng, đặc biệt là đồ ăn trưa, văn phòng phẩm và mỹ phẩm nhỏ. Đây là mốc tham chiếu chung để anh chị chọn giờ, không phải công thức cố định cho mọi ngành.

Có vài dấu hiệu cho thấy nên đổi nhịp ngay giữa phiên. Lượt người xem tụt đột ngột. Bình luận chỉ còn hỏi giá. Hoặc cả phòng hỏi mãi một sản phẩm mà người dẫn vẫn đọc kịch bản cũ. Lúc đó đừng cố bám kịch bản. Hãy chuyển ngay sang sản phẩm đang được hỏi, hoặc hạ giọng đọc bình luận cho người xem thấy mình đang nghe.

Bên mình có ghi lại một vài cách bán hàng trên TikTok cho shop mới chưa có người quen, anh chị xem thêm nếu phiên đầu chưa ra đơn như kỳ vọng.

Sai lầm khiến kịch bản đúng vẫn không ra đơn

Có shop tuân thủ đúng khung giờ mà vẫn không ra đơn. Nguyên nhân thường nằm ở khâu vận hành chứ không phải khâu kịch bản.

Nói quá nhanh ở chặng một rồi đuối ở chặng ba là lỗi hay gặp ở người mới vì hồi hộp. Tụi mình hay dặn học viên: chặng một nói chậm, có chỗ dừng; chặng ba nói chắc, có chỗ lên giọng. Đừng đốt hết năng lượng vào phút đầu tiên.

Đặt quá nhiều sản phẩm trong một phiên cũng khiến không sản phẩm nào được đẩy đủ. Phiên 90 phút chỉ nên xoay quanh ba sản phẩm, nhiều nhất là bốn nếu có combo. Nhiều hơn thì người dẫn bị loãng, người xem không nhớ cái nào ra cái nào.

Quên chốt lại thông tin sau mỗi cụm là lỗi vận hành rất phổ biến. Giá, quà và thời gian phải được nhắc lại ở cuối mỗi cụm. Người vào giữa phiên không nghe phần trước, họ cần đủ ba thông tin đó mới đặt hàng. Đây là chỗ mà ai mới vào nghề cũng dễ bỏ sót, nhắc lại là việc tưởng thừa mà không thừa.

Chỉ xem tổng doanh thu mà không xem dữ liệu từng khung giờ cũng là lỗi hay gặp. Doanh thu nói phiên tốt hay xấu, nhưng không nói khúc nào tốt. Xem dữ liệu từng khung giờ mới biết dồn lực vào đâu cho phiên sau.

Cuối cùng, khâu ghim bình luận và trả lời giá bị bỏ qua khiến người xem rời đi. Người hỏi giá mà hai phút không thấy trả lời là họ lướt. Một mẹo tụi mình hay dùng: người hỗ trợ ghim ngay giá của sản phẩm đang demo lên đầu, ai vào sau thấy liền và không phải hỏi lại.

Câu hỏi thường gặp

Shop mới chưa có người quay thì có nên live một mình không

Nên, nhưng phải thay đổi cách đặt máy. Không có người quay thì dùng điện thoại gắn chân máy, quay cận sản phẩm thay vì quay toàn thân. Người xem quan tâm sản phẩm hơn là mặt người dẫn trong phần lớn phiên.

Một phiên live nên kéo dài bao lâu cho người mới

Sáu mươi đến chín mươi phút là dễ thở nhất. Dưới bốn mươi lăm phút khó vào guồng chốt đơn, trên hai tiếng thì người mới hụt hơi, nói lặp và mất nhịp. Tụi mình khuyên bắt đầu từ sáu mươi phút cho quen rồi tăng dần.

Kịch bản nên viết theo sản phẩm hay theo khung giờ

Theo khung giờ. Viết theo sản phẩm khiến mỗi sản phẩm lại phải làm lại chu kỳ bán, nhịp dễ đứt. Viết theo khung giờ thì mỗi chặng có một nhiệm vụ riêng, anh chị chỉ đổi nội dung và giữ được nhịp suốt phiên.

Làm sao biết mình đang live sai khung giờ vàng

Nhìn vào số người xem cùng lúc trong mười phút đầu và tỷ lệ người ở lại qua phút mười lăm. Nếu hai chỉ số này đều thấp, thử dịch giờ sang khung 20h đến 22h. Nếu số người xem tăng mà đơn không tăng, vấn đề nằm ở chặng chốt đơn chứ không phải khung giờ.

Có cần kịch bản riêng cho từng ngày trong tuần không

Không cần viết lại mỗi ngày. Một khung chung dùng được năm đến bảy ngày, chỉ đổi câu mở và vị trí cụm chốt. Sau một tuần, dùng dữ liệu từng khung giờ để điều chỉnh, lúc đó mới cần thay đổi nhiều hơn.

Điều tụi mình hay dặn học viên trước khi tắt máy là đừng học thuộc kịch bản. Anh chị chỉ cần nhớ chặng nào làm gì, và mỗi khung giờ có một câu hỏi cho người xem trả lời. Cầm được khung thì nhịp tự lên.

Hãy bắt đầu phiên đầu tiên với sáu mươi phút, một câu hỏi mở đầu đúng chỗ đau, và một cụm chốt duy nhất ở khoảng phút ba mươi lăm. Ba thứ đó là đủ để anh chị có cái nhìn lại sau khi phiên kết thúc, rồi chỉnh cho phiên sau nhẹ hơn một chút.

Người chia sẻ

Lê Hoàng Nam, Giảng viên Bán hàng đa kênh & TikTok Shop

Lê Hoàng Nam

Giảng viên Bán hàng đa kênh & TikTok Shop

Chủ shop thời trang online 6 năm, vận hành 3 kho hàng ở TP. HCM, bán trên Shopee, TikTok Shop và fanpage; phụ trách khoá sàn thương mại điện tử, TikTok Shop và vận hành shop.

ShopeeTikTok Shoplivestreamvận hành kho và đơn hàng

Phụ trách khoá

Bài viết của giảng viên →

Bài viết liên quan

Lên đầu trang